2020-01-16

Twarz

Trądzik dorosłych. Winne są hormony, dieta, stres, a może kosmetyki?

Trądzik dorosłych to, tak samo jak ten młodzieńczy, trądzik pospolity. Zasadniczą różnicą między nimi jest lokalizacja zmian chorobowych. Trądzik u osób dorosłych znamionują wykwity w dolnych partiach twarzy. To problem zdecydowanie kobiecy. Co go powoduje? Czy winne są tylko żeńskie hormony płciowe, zła dieta i stres? O trądziku dorosłych rozmawialiśmy z dr n. med. Marią Noszczyk, znaną dermatolog, autorką “Medycyny piękności”, zawodowo związaną z warszawską Kliniką Melitus.

 

 

Trądzik dorosłych to częsty problem

Trądzik dorosłych, choć zdarza się dość często, często powoduje zdziwienie. Wykwity i krostki kojarzą się bardziej z okresem dojrzewania niż z dorosłością, dlatego gdy pojawiają się z opóźnieniem, wywołują natychmiastowy sprzeciw. Trądzik po 20-stce, to niemożliwe! A jednak. Szacuje się, że z wykwitami trądzikowymi zmaga się około 50% kobiet i 40% mężczyzn w drugiej dekadzie życia. Badania pokazują, że średnia wieku osób z trądzikiem to 26 lat, co oznacza, że jest to problem nie tylko 20-latków, ale też 30-, 40-, a nawet 50-latków. I dzieje się tak naprawdę, bo z powodu trądziku dorosłego do Kliniki Melitus zgłaszają się pacjenci w różnym wieku - przyznaje dr Maria Noszczyk. To dla nich bardzo trudna choroba. Niełatwo ją zwalczyć i niełatwo z nią żyć. Obok trudności z codzienną pielęgnacją, pojawia się też spore obciążenie psychiczne. Trądzik dorosłych nie daje się zamaskować, co powoduje skrępowanie, a niekiedy nawet wstyd.

Co powoduje trądzik u dorosłych?

Mechanizm powstawania trądziku dorosłego jest dokładnie taki sam, jak w przypadku trądziku młodzieńczego. Na powstanie zaskórników, krostek i grudek wpływa jednocześnie kilka czynników usposabiających. Jak wyjaśnia dr Maria Noszczyk, zwiększone wydzielanie łoju, nadmierne rogowacenie ujść gruczołów łojowych, zaburzenia hormonalne, głównie te dotyczące androgenów, rozwój bakterii beztlenowych Propionibacterium acnes - to wszystko prowadzi do reakcji zapalnej w okolicy mieszków włosowych. Jej skutek jest widoczny gołym okiem.

Przyczyny trądziku dorosłego są ogólnie znane, ale w każdym przypadku choroba może mieć inne podłoże. U niektórych to kwestia genetyczna. Można urodzić się z predyspozycją do trądziku i doświadczyć go z opóźnieniem. Ogromne znaczenie odgrywa również gospodarka hormonalna. Wiele pacjentek przyznaje, że zmiany trądzikowe nasilają się przed menstruacją. I jest to udowodnione - statystyki pokazują, że dotyczy to prawie 80% kobiet zmagających się z trądzikiem dorosłych. Krostki mają tendencję do lokalizowania się w strefie U - po bokach twarzy, na brodzie, żuchwie i szyi, część naukowców uznaje je za obszar androgenny. Zmiany trądzikowe niekiedy obejmują też linię włosów - tu przyczyną może być trądzik kosmetyczny. Zresztą stosowanie tłustych, gęstych podkładów przy skórze z takimi problemami nie jest dobrym rozwiązaniem. Mocno kryjące fluidy zapychają pory i mogą potęgować zmiany zapalne. Zamiast nich lepiej stosować kosmetyki z serii BB, CC - radzi dr Noszczyk.

Mówiąc o przyczynach trądziku dorosłego, warto zastanowić się, dlaczego dotyczy on w większości kobiet. Czy zmiany hormonalne może wyzwalać zbyt wcześnie nakładany make-up, zbyt wcześnie rozpoczęta antykoncepcja? Wydaje się, że tak. Tym bardziej, że trądzik ma zwykle charakter wieloczynnikowy. Z pewnością nasilają go zła dieta i stres. Produkty spożywcze o wysokim indeksie glikemicznym, w tym szczególnie fast foody, to nic zdrowego. Gdy spożywamy je regularnie, widocznie odbijają się na naszym zdrowiu. Równie niekorzystny jest przewlekły stres. Prac naukowych na jego temat powstało mnóstwo. Wszystkie jasno pokazują, jak mocno skorelowane są długotrwałe napięcie i kondycja cery. Zresztą sami pacjenci przyznają, że w trudnych okresach ich skóra wygląda gorzej.

Trądziku się nie pielęgnuje!

Utarło się powiedzenie “pielęgnacja cery trądzikowej”. Jest ono jednak błędne z założenia - stanowczo podkreśla dr Maria Noszczyk. Trądzik dorosłych to jedna z chorób skóry, a chorób się przecież nie pielęgnuje, je się leczy. Choć odpowiednia pielęgnacja skóry nie pozostaje bez znaczenia.

O leczeniu trądziku dorosłego nie da opowiedzieć się w kilku zdaniach. Jest wiele różnych leków, wiele metod, które nie sprawdzą się u każdego. Inaczej leczy się osoby z cerą wrażliwą niż te ze zmianami naciekowymi. Tak naprawdę każdy pacjent jest inny. W dobraniu odpowiedniej terapii należy brać pod uwagę jego wiek, ogólny stan zdrowia, stosowane farmaceutyki, a nie tylko charakter i rozległość wykwitów. To pokazuje, jak bardzo kalejdoskopiczne są przypadki trądziku dorosłego. U jednych choroba trwa latami, u innych objawia się cyklicznymi nawrotami. U jednych stopniowo zanika, u innych nasila się z wiekiem. To sprawa stricte indywidualna.

Jak wyleczyć trądzik u dorosłych?

Chociaż nie ma jednej recepty na leczenie trądziku dorosłego, jest pewien ogólny schemat postępowania. Polega na łączeniu terapii miejscowej i ogólnej z odpowiednią pielęgnacją. W leczeniu ogólnym włącza się antybiotykoterapię - tetracykliny. W cięższych przypadkach sięga się po izotretynoinę, która działa na elementy patogenezy trądziku. Natomiast w leczeniu miejscowym najczęsciej zaleca się preparaty z retinoidami, nadtlenkiem benzoilu, antybiotykami (erytromycyną, klindamycyną). Przy niewielkich zmianach trądzikowych skuteczny jest kwas azelainowy. Jego ważną zaletą jest to, że hamuje melanogenezę i powstawanie przebarwień pozapalnych, jakie dotyczą bardzo wielu osób. Przebarwienia potrądzikowe to zwykle efekt wyciskania zmian. Robią to prawie wszyscy, nie wiedząc nawet, jak bardzo sobie szkodzą. Sprawiają, że oprócz zaskórników i krostek muszą walczyć też z plamami barwnikowymi, które wyglądają nieestetycznie i prześwitują przez makijaż. Są to wprawdzie jedne z łatwiej dających się usunąć przebarwień, ale to zawsze dodatkowy problem. Podobnie jest z bliznami.

Na szczęście jest na nie sposób. W Klinice Melitus leczenie trądziku dorosłych traktujemy kompleksowo. Jak już było wcześniej wspomniane, mankamenty skóry wywołują duże obciążenie psychiczne. Dlatego trzeba pokonać je możliwie jak najszybciej. Podstawą jest leczenie i nie ma od tego żadnych odstępstw. Poza nim pomocne są dobrze dobrane peelingi chemiczne oraz laseroterapia. Zabiegi dermatologiczne tak samo, jak farmakoterapia muszą być dobrane indywidualnie do pacjenta. Dlatego warto szukać profesjonalnego wsparcia i pamiętać, że nie wszystko może być wykonane przez każdego i wszędzie. Na głębokie peelingi chemiczne mają uprawnienie wyłącznie wykwalifikowani lekarze, dobrze o tym pamiętać.

Pozostaje jeszcze kwestia pielęgnacji. Zwykle wyznaczają ją ścisłe zalecenia lekarskie. Polecane przez dermatologów kosmetyki mogą być bardzo różne, podobnie jak leki. Generalnie, ważne jest, aby ograniczać łojotok i hamować rozwój bakterii (niektóre szczepy żyją z nami w symbiozie, ale pod wpływem sprzyjających warunków mogą się patologicznie namnażać, wywołując stany zapalne). Istotne jest także działanie okluzyjne (ochronne) i właściwe nawilżanie. Skóra trądzikowa nie powinna być zbyt sucha, dlatego wszelkie preparaty na bazie alkoholu są niewskazane. Źle działają na nią ponadto promieniowanie UV, dym tytoniowy, zanieczyszczenia środowiska (smog), przewlekły stres oraz dieta bogata w cukry proste. Ich unikanie raczej nie sprawi, że trądzik dorosłych cudownie zniknie, sprawi natomiast, że aktywny stan zapalny szybciej się wyciszy, a kondycja cery ulegnie zdecydowanej poprawie. A od tego do całkowitego wyleczenia prowadzi już prosta, choć niekiedy długa, droga.


Dr n. med. Maria Noszczyk - specjalista dermatologii II stopnia, doświadczony lekarz, ceniony naukowiec i wykładowca. Dr Maria Noszczyk jest członkiem Stowarzyszenia Lekarzy Dermatologów Estetycznych. Od 2002 roku współpracuje z warszawską Kliniką Melitus https://klinikamelitus.pl/

Komentarze (0)

Copyright by Daniel Feist & Bartek Kozar